Erdoğan’ın açıklamaları şöyle:
“Konsey oturumunda savunma harcamalarımızı 10 yıllık bir müddette GSYİH yüzde 5’i seviyesine çıkarmayı kararlaştırdık. Her geçen gün ek krizlerin ortaya çıktığı iklimde alınan bu karar NATO açısından zaruret teşkil ediyor.
Terörizmden en fazla ziyan gören, bölgemizde birçok krizden direkt etkilenen müttefikiz. Ülkemizi tüm bu krizlerin, sıcak çatışmaların ve tansiyonların uzağında tutmaya uğraş ediyoruz.
“Dünyada parmakla gösterilmektedir”
Caydırıcılığımızın artırılmasına büyük kıymet veriyoruz. Türk savunma sanayiinin yaptığı büyük atılım dünyada parmakla gösterilmektedir. SİHA ve İHA başta olmak üzere birçok alanda global ölçekte kelam sahibiyiz. Savunma harcalarımız yüzde 2 düzeyinin üstündedir. Mevcut altyapı ve savunma sanayii yatırımlarımız, inovasyona ayırdığımız kaynaklar ile yüzde 5’i yakalamaya en yakın ülkelerdeniz.
Birçok müttefikin tehdit ve sınamalar karşısında daha fazla sorumluluk üstlenmek konusunda bizimle tıpkı çizgiye gelmesini yanlışsız buluyorum. Elbette savunma harcamalarının artırılarak ittifakın geliştirilmesi mümkün değil. Müttefikler ortasında karşılıklı iş birliğinin içtenlikle tesis edilmesi gerekiyor. Müttefikler ortasındaki savunma sanayiindeki ticari manilerin amasız, fakatsız formda kaldırılmasını talep ettik. Bunun tüm ögeleriyle hayata geçirilmesini ümit ediyoruz.
Özellikle üye olmayan müttefiklerin birliğin savunma sanayii teşebbüslerine tam olarak dahil edilmesinin tüm Avrupa’nın menfaatine olacağını vurguladım. Avrupa’da artan savunma yetenekleri tüm Avrupa, Atlantik bölgesinin çıkarınadır. NATO Genel Sekreteri’nin Teksas’tan Ankara’ya savunma sanayi gelişimini temel alan yaklaşımı bu bakımdan olağanüstü kıymetlidir.
Ukrayna-Rusya savaşı
İstanbul’da bir sefer daha arabuluculuğa başladık. Ek esir ve cenaze takasları konusunda değerli ilerleme sağlandı. Muhtemel bir ateşkese dair açık bir görüş alışverişinde bulunuldu. Ateşkes ve kalıcı barış için fırsat penceresinin aralandığı kanaatindeyim. Gayemiz taraflar ortasında ek somut adımlar atılmasına takviye olmak suretiyle kalıcı barış sürecinin taşlarını döşemektir. Savaşın en kısa müddette neticelendirilmesi umudunu koruyorum. Adil bir barışın kaybedeni olmaz.
Gazze’ye vurgu yaptı
Ortadoğu’daki tehditlerin ve krizlerin her geçen gün daha önemli hal aldığını görüyoruz. Gazze’de 2 yıla yaklaşan mezalime bir defa daha dikkat çekiyorum. Şimdiye kadar İsrail akınlarında birçok çocuk ve bayan 56 bin Gazzeli hayatını kaybetti. 129 bin Gazzeli yaralandı. Gazze’nin yüzde 80’i yıkıldı. Sıhhat altyapısının yüzde 95’i tahrip oldu. Kilise, cami, okul, hastaneler bombalandı. 2 milyonu aşkın Gazzeli kardeşimiz yıkıntıların ortasında doruklarına bombalar yağarken sıkıntı kaideler altında hayatta kalma çabası veriyor.
İsrail hükümeti en temel gereksinim unsurlarının dahi Gazze’ye girişine mani çıkartıyor. İsrail’in akınları sebebiyle insani trajedi insani felakete dönüşmüş durumda. Vicdan sahibi hiçbir insan bu türlü vahşete sessiz kalmaz. Bebekler uyurken susulur öldürülürken susulmaz.
Buradan insan hayatına bedel veren herkesi zulme karşı seslerini yükseltmeye çağırıyorum. Fakat milletlerarası toplumun sessiz kaldığına şahit oluyoruz. İsrail ihlallerine her geçen gün yenilerini ekliyor. İsrail bölgeyi istikrarsız hale getirerek kendi halkının güvenliğini sağlayamaz. Bölgedeki tüm ülkeler üzere İsrail’in de güvenliği komşuların istikrar, huzuru ve refahından geçmektedir.
Yaşananlar 1967 hudutları temelinde coğrafik bütünlüğü haiz iki devletli tahlilin kaçınılmaz olduğunu bize hatırlatmaktadır. Türkiye olarak tüm halkların, inançların, yanyana barış içinde yaşadığı sulh ikliminin tesisidir. 1000 yıldır tıpkı t opraklarda yaşıyoruz. İnşallah ebediyyen orada yaşamaya devam edeceğiz. Tüm bölgenin selameti için acı da olsa rahatsız edici de olsa hakikatleri cüretle söylemeyi sürdüreceğiz.
12 gün süren İsrail-İran çatışması
İsrail ile İran ortasındaki en son askeri tırmanma bölgemizi önemli risklerle karşı karşıya bıraktı. Ağır bir diplomasi trafiği yürüttük. Bölgedeki başkanlarla telefon görüşmelerimiz oldu. İslam İşbirliği Teşkilatı üyesi ülkeler İstanbul’da toplandı. Komşumuz İran’la problemlerin kalıcı tahlili, diplomasi ve müzakere ile mümkündür. Bölgemiz savaşla, yıkımla, saldırganlıkla tehditle hiçbir yere ulaşılamayacağının örnekleriyle doludur. Sayın Trump’ın gayretleriyle sağlanan ateşkesi memnuniyetle karşılıyoruz.
Değerli dostum Trump’ın davetlerine tarafların şartsız uymalarını bekliyoruz. Fiili ateşkesin en kısa vakitte kalıcı sukunete tahvil edilmesini umuyoruz. Müttefikler dahil herkesin elini taşın altına koyması gerektiğini düşünüyorum.
Zirve kapsamında birçok başkanla görüşmeler gerçekleştirdim. Bu kapsamda sırasıyla ABD Başkanı, Almanya Şansölyesi, Birleşik Krallık Başbakanı, Fransa Cumhurbaşkanı, Hollanda Başbakanı, Romanya Cumhurbaşkanı’nın ortalarında olduğu pekçok önderle bir ortaya geldim.
Temaslarımda müttefiklerimizle ikili bağlarımızı geliştirmenin yollarını hem de tepe gündemini ele aldık. Ülkemizin önümüzdeki sene NATO doruğuna konut sahipliği yapma önerisi de tepemizde sonuca bağlandı.
Gelecek yıl müttefiklerimizi Türkiye’de ağırlayacak olmaktan büyük memnuniyet duyuyoruz. Tepenin hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, açıklamalarının akabinde basın mensuplarının sorularına binaen de değerlendirmelerde bulundu.
Azerbaycan’daki Rus ordusunun son durumu
“Rus Ordusu şu anda Azerbaycan’dan ayrıldı. Orada değil. E tamam çıktığına nazaran artık esasen bu sorunun da kararı kalmadı. Yeni Karabağ’a gittim. Bu türlü bir şey esasen orada yok. Şu anda Azerbaycan orayı Azerbaycan devletinin yaşanabilir kararı altına getirmenin uğraşı içerisinde. Altyapı, üstyapı noktasında adımlarını atıyorlar ve çok önemli de yatırımlar yapıyorlar, iyi olsun.
“Türkiye bölgesinin barış ülkesidir”
Türkiye’ye rastgele bir taarruz olmadıktan sonra Türkiye’ye yönelik bir taarruz olmadığı takdirde ki şu anda bu türlü bir şey kelam konusu değil. Türkiye bölgesinin barış ülkesidir. Bölgesinde barışın bilhassa hakim olması için bütün çabalarını göstermektedir. Fakat bütün bunların yanında bilhassa de İsrail’in bu çekilmez, dayanılmaz tutumuna karşı da biz orada zulmün karşısında yer almayı devam ettireceğiz. Bugüne kadaır Gazze’de olduğu üzere bölgede zalimlerin karşısında, zulmün karşısında yer aldık, yer almaya devam ediyoruz. Bilhassa garip gurebanın yanında yer almaya devam ediyoruz.
Şu anda Gazze’de aylardır oradaki mazlumlara birebir yardım gitmiyor. Artık bu insanlara tıpkı yardım gitmezse bu insanların hali ne olacak? Biz de şu anda güçlü olan ülkelere diyoruz ki ‘gelin İsrail’in karşısında yer alın bu tıpkı yardımların götürebilmesi için Gazze’ye kapıların açılmasını sağlamak lazım’. Kızılhaç’a bile şu anda İsrail yol vermiyor. Kızılhaç kanalıyla bile Gazze’deki bu insanlara yardım gitmiyor. Kızılhaç çalışabilse o kanalla buralara birebir yardım besin, ilaç, yiyecek, giyecek tüm bunları götürme imkanı sağlanmış olacak. Fakat şu anda bu bile maalesef yok.
Eurofighter konusu
Her şeyden evvel şu an itibariyle önümüzdeki 10 yıl içerisinde alışılmış ki atacağımız adımlar ulusal bütçeden olacaktır. Peyderpey ulusal bütçeden buraya gerekli hissesi ayırmak suretiyle NATO’ya takviyemizi vermiş olacağız. Eurofighter konusunda görüşmelerimizi yaptık, yapıyoruz. Almanya ve İngiltere ile görüşüyoruz. Bu bahiste olumlu gelişmeler var. Bunu gerçekleştirdikten sonra inşallah adımlarımızı atmış olacağız.”
2026 Nato Doruğu hangi kentte olacak?
Bundan evvelki İstanbul’da olmuştu. İlgili arkadaşlarımızla görüşmelerimizi yapıyoruz. Tahminen de önümüzdeki hafta içerisinde bunun kararını veririz. Vakit kaybına tahammülümüz yok. Daha evvel İstanbul’da yaptığımız bu tepemizi bu kez yapacağımız toplantıdaki vereceğimiz kararla inşallah NATO Genel Sekreterliği’ne bildireceğiz.
F-35 ve S-400 açıklaması
Sayın Trump’la yaptığımız görüşmede S-400’ü konuşmadık. O gündemimizde değildi. O iş bitmiş bir iş. F-35 konusunu görüştük. Bu hususta biz 1 milyar 300-400 dolar üzere ödeme yaptık. F-35’leri alma noktasında sayın Trump’ın iyi niyetli olduğunu gördük. F-16’larımızın bakım tamiratı, F-35’lerin alımıyla ilgili çalışmalarımızı sorumlu olan arkadaşlarımız devam ettiriyorlar. Bir de bizim Eurofigter’la ilgili çalışmalarımız var. İngiltere ve Almanya ile çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Temennimiz odur ki, âlâ niyetimizi İngiltere ve Almanya da olumlu karşılıyor. Çalışmalarımız devam ediyor.
