Çin Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Devlet Başkanı Şi, Malezya ziyareti kapsamında Başbakan Enver İbrahim ile bir ortaya geldi.
ABD’yi tarife siyaseti nedeniyle üstü örtülü olarak eleştiren Şi, Malezya’nın Güneydoğu Asya Uluslar Birliğinin (ASEAN) periyot başkanlığının ana temasını “kapsayıcılık ve sürdürülebilirlik” olarak belirlemesinin mevcut duruma ait derin bir kavrayışa işaret ettiğini belirtti.
Şi, Çin ve Malezya’nın jeopolitik cepheleşmeye, tek taraflılık ve korumacılık eğilimlerine birlikte karşı çıkması gerektiğini belirterek, “Çin, ekonomik ayrışmaya, tedarik zincirlerini koparma, yüksek çitli küçük bahçelere ve çok tarifelere açıklık, kapsayıcılık ve dayanışma ile direnmek için bölge ülkeleri ile birlikte çalışmaya hazırdır.” tabirini kullandı.
Çin lideri, Çin-ASEAN Serbest Ticaret Mutabakatı’nı güncelleyen protokolün en kısa vakitte imzalanması davetinde bulundu.
Şi’nin, ABD’nin ekonomik güvenlik gerekçesiyle makul alanlarda işbirliğini dar bir küme ülkeyle sınırlama yaklaşımını söz eden “yüksek çitli küçük bahçe” stratejisine gönderme yapması dikkati çekti.
“Yeni tip bir liderliğin örneğini veriyor”
Başbakan Enver de Malezya’nın Çin’i kıymetli bir ortak olarak gördüğünü ve Malezyalıların Şi’nin liderliğini takdir ettiğini belirterek, “Devlet Başkanı Şi, yeni tip bir liderliğin örneğini veriyor. Büyümeden, yatırımdan, ekonomik ilerlemeden, insanları yoksulluktan kurtarmaktan bahsediyor ve daha değerlisi paylaşılan refahtan ve uygarlıkların diyaloğundan… Bugün bunları lisana getiren çağdaş bir başkana rastlamak güç.” değerlendirmesinde bulundu.
Malezya’nın Çin ile stratejik işbirliğini derinleştirmeye ve siyasi inancı pekiştirmeye hazır olduğunu vurgulayan Enver, ikili ticareti geliştirmeyi, Çin şirketlerinin Malezya’da iş ve yatırım yapmasını, dijital iktisat, yeşil iktisat ve yapay zeka üzere yükselen teknolojilerde Malezya ile işbirliğini geliştirmesini istediklerini kaydetti.
Liderlerin görüşmesinin akabinde iki ülke ortasında Konfüçyüs ve İslam Uygarlıkları Diyaloğu, dijital iktisat, hizmetler ticareti, “İki Ülke İki Park” projesi, ortak laboratuvarlar, yapay zeka, demir yolları, fikri mülkiyet hakları, tarım eserleri ticareti, karşılıklı vize serbestisi, dev pandaların korunması dahil 30’dan fazla işbirliği mutabakatı imzalandı.
Taraflar, ayrıyeten, ikili alakaları “Ortak Geleceği Paylaşan Yüksek Seviyeli Stratejik Çin-Malezya Topluluğu” gayesiyle geliştirme konusunda ortak açıklama yayımladı.
ABD ile Çin ortasında ticaret restleşmesi
Çin Devlet Başkanı Şi, ABD ile ticari tansiyonların arttığı kritik bir periyotta ülkesinin kıymetli ticaret ortakları olan Güneydoğu Asya ülkelerine ziyaretlerde bulunuyor. Şi, 3 ülkeyi kapsayan tipinde Vietnam ve Malezya’nın akabinde Kamboçya’yı ziyaret edecek.
Şi’nin ziyaretlerinin, ABD Başkanı Trump’ın “karşılıklı tarifeler” kapsamında gümrük vergisi artışlarını duyurmasının akabinde ABD ve Çin ortasında yaşanan tarife restleşmesine denk gelmesi dikkati çekiyor.
Çin, ABD’nin tarife artışlarına reaksiyon veren birinci ülke olmuş ve tıpkı oranda karşılık vermişti. İki ülke ortasında tarife restleşmesi sonunda ABD, Çin’e uyguladığı gümrük tarifesini yüzde 145’e, Çin de ABD’ye yüzde 125’e kadar çıkarmıştı.
Washington idaresi, başka ülkelere getirdiği karşılıklı tarifeleri 90 gün ertelerken Çin’e yönelik tarifeler yürürlüğe girmişti.
Trump, daha sonra akıllı telefon, dizüstü bilgisayar, sabit disk, bilgisayar işlemcisi ve çipler üzere kimi teknoloji eserlerinin ek vergilerden muaf tutulacağını bildirmişti.
ABD, karşılıklı tarifeler kapsamında Malezya’ya da ek yüzde 24 gümrük vergisi getirmişti.
