Patates, soğan ya da sarımsağın filizlendiğinde yüksek oranda glikoalkaloid üretmeye başlıyor.
Bunlar bitkinin kendini mantar ve böceklere karşı savunduğu doğal toksinlerdir.
Solanin de bu glikoalkaloidlerden biridir ve patates, domates, patlıcan ve bitkilerde bulunuyor.
İşte filizlenmenin insan ve hayvanlar için risk oluşturabileceği husus bu solanindir.
Filizlenen patates yenir mi?
BBC Türkçe’nin haberine nazaran; Lincoln Üniversitesi’nden Dr. Chris Bishop, “Filizlenen patatesteki asıl tehlike glikoalkaloidlerdir. Bu, zerzevata çok acı bir tat verir ve yendikten sonra kusmaya neden olur” diyor.
Daha önemli bir tehlikenin ortaya çıkmasını ise pek olası görmüyor.
Bu tehlikeyi fark etmenin en uygun yolu, patatesin renginin yeşile dönmesi. Yeşil renge sahip patatesin yenmemesi tavsiye ediliyor.
Eğer renk büyük oranda olağansa, filizlerin kökleriyle birlikte çıkarılıp atılması halinde zerzevatın yenebileceği de belirtiliyor.
Ancak patates ‘yeşilimsi bir renk’ aldıysa çöpe atılmalı, bu yeşil bölgeler toksinlerin varlığına işaret eder.
İngiltere’deki East Anglia Üniversitesi’nden Bitki Bilimleri Profesörü Cathie Martin, “Yeşil filizlenmiş patatesleri yememelisiniz” diyor.
Martin’e nazaran; zira ışığa maruz kalmaları solanin isimli steroidal glikoalkaloidlerin üretimini hızlandırıyor ve bu husus beşerler ve bilhassa kedi ve köpekler için zehirli. Yeşermemiş patateslerin solanin oranları daha düşük, lakin solanin zehirlenmesi riskine karşı çiğ patates asla yenmemeli.
Soğan ve sarımsakta durum farklı
Prof. Martin, “Patateslerin aksine filizlenmiş soğan ve sarımsakları yemekte sakınca yok zira birebir zehirlenme riskini taşımıyorlar” diyor ve kelamlarına şöyle devam ediyor:
* Filizleri içlerindeki besinlerden büyüyor. Fakat tatları acılaşabilir ve daha yumuşak bir dokuya sahip olabilirler.
Patates, soğan ve sarımsak nasıl saklanmalı?
Uzmanlar patatesin 3-10 derece ortasında bir dolap ya da kiler üzere serin, kuru ve karanlık bir yerde saklanmasını tavsiye ediyor.
Patatesler depolanırken yıkanmamalı, zira nem küfe yol açıyor.
Patatesler ve soğanlar farklı saklanmalı, çünkü iki zerzevat de filizlenmeyi hızlandıran nem ve gaz salınımı yapabilir.
Soğan ve sarımsak da serin ortamlarda koruma edilmeli. Hava almaları için kafes ya da kağıt poşetler kullanılabilir.
